Türkiye İsrail’i bu kararla tanımıştı!

Türkiye, Amerikan koruması ve mali yardımlarına karşılık Cumhurbaşkanı İsmet İnönü ve Bakanlar Kurulu imzalı bir kararla bundan 70 yıl önce kurulan İsrail’i tanımıştı. Bu karar basında: “Bu devletin Ortadoğu’da bir genişleme ve saldırı değil, bir barış ve sükun unsuru olmasını temenni ederiz” cümlesiyle yer almıştı.

Türkiye İsrail’i bu kararla tanımıştı!
14 Mayıs 2019 Salı 10:34

1 Nisan 1949 tarihli ve 7171 sayılı Resmi Gazete’de yer alan “İsrail’i tanıma”  kararı

İkinci Dünya Savaşı sonrasında Filistin topraklarına Yahudi göçü yoğunlaştı. Yahudi terör öğütleri İrgun ve Haganah’ın desteklediği göç, bölgedeki Arapların tepkisine neden oldu. Bu dönemde Filistin’i ve bu göç hareketini kontrolü altında tutan İngiltere’ye karşı Menahem Begin'in yönettiği İrgun Örgütü eylemlerini yoğunlaştırdı. 1946 yılında Kudüs’teki King David Oteli dinamitlendi. Arap köyü Deyri Yasin'e saldırı düzenlendi. İngiliz askerleri ile Yahudiler arasında silahlı çatışmalar başladı. Artan gerilim üzerine İngiltere, 2 Nisan 1947’de konuyu Birleşmiş Milletler’e taşıdı. Çözüm için kurulan ve içerisinde büyük devletlerin yer almadığı Birleşmiş Milletler Filistin Komisyonu, 16 Haziran-24 Temmuz tarihleri arasında yaptığı incelemelerin ardından yayımladığı raporda oy birliği ile Filistin’in bağımsızlığını teklif etti. Bununla birlikte bazı devletler, Filistin’in Araplar ve Yahudiler arasında taksimi ile Kudüs’ün uluslararası statüde olması tezini savunurken bazıları da Federal Devlet görüşünü ortaya attı.

Bu teklifler BM Genel Kurulu’nda tartışıldıktan sonra 29 Kasım 1947’de, 33 kabul oyuna karşılık 13 ret ve 10 çekimser oyla Filistin topraklarının Araplar ve Yahudiler arasında bölünmesi kararı çıktı. Kudüs ise uluslararası statüde kabul edildi. Türkiye bu karara Arap ülkeleriyle birlikte ret oyu verdi.

Mayıs ayına gelindiğinde İngiltere, Filistin’deki bütün kuvvetlerini çekeceğini ilan etti. Çekilme işleminin tamamlanmasından bir gün önce de David Ben Gurion başkanlığında 14 Mayıs 1948’de Tel-Aviv’de toplanan Yahudi Milli Konseyi, İsrail Devleti’nin kurulduğunu açıkladı. Bu kararın ardından İsrail-Arap Savaşı başladı.

İsrail Devleti’nin “derhal tanınmasına” ilişkin Cumhurbaşkanı İsmet İnönü ve Bakanlar Kurulu imzalı Devlet Arşivleri-Cumhuriyet Arşivi’nde yer alan belge.                                                                        Belge No: 03018 0102118 1083

Mısır, Suriye ve Ürdün‘ün liderlik ettiği bu savaşta, Arap güçleri ağır bir yenilgiye uğradı. Devreye giren BM, önce ateşkes sonra da barışın sağlanması için çalışmalar yürüttü. Türkiye de Birleşmiş Milletler nezdindeki bu çalışmalarda aktif rol aldı. 12 Aralık 1948’de Amerika Birleşik Devletleri, Fransa ve Türkiye temsilcilerinden oluşan “Filistin Uzlaştırma Komisyonu” kuruldu. Taksim kararı ve İsrail’in bağımsızlığı için ret oyu veren Türkiye, Sovyetler Birliği’nin tehditleri ve Stalin‘in özellikle Boğazlar üzerindeki denetim talepleri karşısında ABD ve Batılı güçlere yanaşmaya başladı. Bununla birlikte ABD’nin ekonomik desteğini de almayı hedefleyen Türkiye, Filistin konusunda tavır değişikliğine gitti ve 28 Mart 1949’da İsrail’i tanıyan ilk Müslüman ülke oldu. Buna ilişkin 24 Mart 1949’da alınan Bakanlar Kurulu kararı, 1 Nisan 1949 tarihli ve 7171 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

İsrail’i tanıma kararı haberinin hemen altında Amerika’nın mali yardımlarına ilişkin Kadıköy Halkevi’nde konferans haberi yer alıyordu.

Haberekibi.com/ Emre Gül

Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
Avatar
ibrahim Çaycı - 4 ay önce
Çok bilgilendirici bir yazı olmuş ...